vermogen vermogen

door ds. Neely Kok

Preek bij Mt 25: 14-30 op zondag 9 november 2014, dankdag

Afgelopen zomer had Kees vd Zwaard een lastige tekst
Hij begon met te zeggen
Mag ik misschien vakantie van deze tekst
Want dit is me te gortig
Voor mij gold dat voor een deel van deze tekst
En wellicht bent u er ook wel over gestruikeld
De dienaar met dat ene talent
Hij had zijn heer duidelijk ernstig teleurgesteld
Maar moet dat dan zo eindigen:
Naar de buitenste duisternis met hem
Geween en tanden geknars
Ik kom er later op terug
Dan weet u dat alvast
Al weet ik niet of ik het mooier kan maken dan het is
Maar het eind hangt natuurlijk samen met het voorafgaande
Dus daar eerst maar eens iets over gezegd
 
Deze gelijkenis is eigenlijk de al tweede
Hij volgt op de gelijkenis van de vijf wijze en vijf dwaze meisjes
De eersten hadden bij het wachten op de bruidegom
aan reserveolie gedacht
De anderen niet
En Jezus doet een dringende oproep:
Wees waakzaam
Want je weet niet wanneer de Bruidegom / Mensenzoon komt
En gelijk volgt dan deze gelijkenis over de talenten
 
Wanneer speelt zich deze gelijkenis af?
Heel kort voordat Jezus zijn laatste maaltijd gaat houden
Met zijn leerlingen
En kort voordat hij overgeleverd zal worden om gekruisigd te worden
Is Hij daarmee niet die heer
Die voor lange tijd van huis gaat
En alles wat hij bezit overdraagt aan zijn dienaren
 
Het gaat echt om een gigantisch vermogen
Laten we maar vergeten dat ons woord talent
Van dat geldbedrag is afgeleid
Want dat brengt ons vandaag volgens mij in de war
Dan beluister je deze gelijkenis alleen nog maar
Als een morele oproep om te ‘woekeren met je talenten’..
Het gaat om alle goederen van de Heer
En daarin mogen we alles beluisteren
Dat God geschapen heeft
Om een idee te krijgen van de overvloed aan goederen:
Één talent is 24 kilo zilver
En dat staat gelijk aan 6000 drachmen
Één drachme is dan weer het dagloon voor een arbeider
Één talent is dus zoiets als 17 jaarsalarissen
Begint u gevoel te krijgen voor de enorme overvloed?!
God zelf en de Mensenzoon
Dragen alles wat zij bezitten
Over aan hun dienaren
Dus aan de mensen met wie zij een vertrouwensband hebben
Een verbond
De hele schepping is de verantwoordelijkheid van die dienaren
Waarin wij ook onszelf nu in deze tijd mogen beluisteren
als goede rentmeesters moeten zorgen voor Gods schepping
en al wat daarmee samenhangt
De klassieke uitleg zegt:
Het bezit dat God en de Mensenzoon aan ons overdragen
Is niet alleen de concrete schepping
Maar is ook de overvloedige genade en ontferming
Die aan ons wordt meegegeven
Dat is het hart
Dat is de manier waarop de dienaren aan de slag kunnen gaan
met dat start – en werkkapitaal
De Heer vertrekt
En je weet niet wanneer hij weer terugkomt
Wees dus waakzaam
En werk op een goede manier met kapitaal
dat de Eeuwige en de Mensenzoon ons geschonken hebben
Dat hebben zij geschonken in groot vertrouwen
Dat wij daar als trouwe dienaren voor zorgen
Is dat dus niet de situatie waarin wij leven?!
God en Jezus zijn niet zomaar voor handen
Soms lijken zij in ons dagelijks leven
Ver weg en onbereikbaar
Dan hebben we alleen dat ‘kapitaal’ in handen
Waarmee we aan het werk zijn
Waakzaam en oplettend
Dat we daar goed en vruchtbaar mee werken
Maar ook dat we er met ontferming en genade
Voor anderen een leefbare wereld mee proberen te bouwen
 
We horen in de gelijkenis
Dat de dienaren het zilver ontvangen
Naar wat ze aankunnen
Niemand wordt dus overvraagd
Niemand wordt ondergewaardeerd
Het geeft ook aan dat de Heer
Iedereen persoonlijk kent
De dienaren die vijf en twee zakken zilver ontvingen
Gaan ermee aan de slag
En dat heeft goede resultaten
Elk verdiende er voor de Heer
nog eens een keer zoveel bij als hij gekregen had
bij terugkeer geven ze het aan de rechtmatige eigenaar
het was en is nooit hun eigendom geweest
ze worden geprezen als ‘betrouwbaar’
en mogen naar het feest van de Heer
zij worden gezegend
omdat ze tot zegen zijn geweest
Tot zover kun je blij zijn met deze gelijkenis
Tot zover kunnen we het nog wel volgen
 
Maar dan die andere dienaar
die één zak zilver had ontvangen
dat hij die begraven had komt ons vreemd voor
toch was dat in die tijd niet ongebruikelijk
om stelen te voorkomen gebeurde dat vaak
het vreemde is dat hij een hele speech houdt
om zich te rechtvaardigen
als we bedenken dat het over God en over de Mensenzoon gaat
dan klinken in die woorden
streng
maaien waar de Heer niet gezaaid heeft
oogsten waar Hij niet geplant heeft
een angstig beeld van God
en daarom heeft hij het vele geld begraven
er niets mee gedaan
uit angst voor de strenge Heer
Is de Heer echt zo streng?
Moet je echt zo bang voor Hem zijn
Dat je maar beter niks doet?
uit angst misschien dat wat je ontvangen had
niet te kunnen vermeerderen?
Het oordeel van de Heer is wel hard:
‘slecht en laf’
toch klinkt het mij in de oren
dat die Heer slechts het beeld herhaalt
dat de dienaar zelf van hem had
Jij wist zo goed wie ik was
Dat ik streng was enzovoort
En uit angst heb je niks gedaan?
Ik doorzie jou
Je hebt een prachtig startkapitaal gekregen
Maar je was lui
En nu geef je mij de schuld
Dat jij er zelf niks van gebakken hebt
 
Hoe vaak hoor je het vandaag de dag ook niet:
Waarom doet God niks aan al die armoede
Waarom wordt God goed genoemd
als er zoveel mis is in de wereld
Waarom is er zoveel lijden
Kan die Heer daar niet eens een eind aan maken
 
Met die vragen
los je het geween en het tandenknarsen niet op
Dan maak je van het leven hier op aarde
al een hel om in te leven
 
Met deze gelijkenis geeft Jezus aan:
De wereld is jullie verantwoordelijkheid
En je hebt meer dan voldoende kapitaal in handen
Zowel aan middelen
Als aan genade en ontferming
Werk daarmee
Dan komt het feest van het Koninkrijk eraan
Dan komt die wereld eraan
Waarbij iedereen aan dat feestmaal kan meedoen
 
Wees waakzaam
En werk met je kapitaal
Wees gezegend
Om zelf ook weer tot zegen te zijn
 
 
 
 
 
 

terug
 
 
Geslaagde dorpsmarkt Enspijk
Lees verder: Wie zijn wij-Kerkbeheer.
 
Moldavië 2018
POZM-POZA gaan weer naar Moldavië, hun laatste actie is op 27 mei (Jeugd-Specials)
 
Talenten gezocht!
De kerkenraad is naarstig op zoek naar talenten.
Er zijn een aantal vacatures ontstaan  binnen onze gemeente, in de kerkenraad, maar ook daarbuiten, zoals een ouderling en iemand die het paasontbijt coördineert.
  meer
 
Behoefte aan een gesprek?
We willen een (t)huis bieden. Dat betekent ook: omzien naar elkaar, openstaan voor elkaar, elkaar opzoeken. Lees verder onder Wie zijn wij?-Pastoraat of stuur een mail naar
 
 
Trouwen?
Zijn er trouwplannen? Denk ook op tijd aan kerkgebouw en dominee.
  meer
 
Dopen?
Een kindje geboren? Laat het ons weten, zeker als je het kindje wilt laten dopen.
  meer
 
Privacy
Voor de Privacyverklaring van de Protetstantse Gemeente Deil - Enspijk: privacyverklaring
 
ANBI
Bekijk de ANBI gegevens van onze diaconie (goedgekeurd tijdens de kerkenraadsvergadering van 11 mei 2017)
Bekijk de ANBI gegevens van onze gemeente (goedgekeurd tijdens de kerkenraadsvergadering van 1 juni 2017)
 
 
Protestantsekerk.net is een samenwerking tussen de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk in Nederland en Human Content Mediaproducties B.V.